Chanat Uzbecki (uzb. Oʻzbek xonligi, Oʻzbek ulusi / Ўзбек хонлиги, Ўзбек Улуси) – luźna federacja plemion uzbeckich, utworzona w wyniku rozpadu Białej Ordy na początku XV wieku. Podczas lat swojej świetności obejmował większość Uzbekistanu, Kazachstanu i Turkmenistanu oraz części południowej Rosji. Jest to pierwsze państwo Abulcharydów, odnogi dynastii Szejbanidów.
Etymologia
Historia
Przed Abu al-Chajr Chanem Począwszy od Szibaniego, brata Batu-chana, który był chanem Złotej Ordy, Szejbanidzi i ich potomkowie posiadali ziemię i władzę nad wieloma plemionami nadanymi Szibaniemu przez Batu-chana. Ziemie te obejmowały domeny Złotej Ordy na wschód od Uralu i ziemie na północ od Syr-Darii.
W XV wieku chanowie Złotej Ordy posiadali znikomą kontrolę nad wschodnimi terytoriami chanatu, szczególnie po zabójstwie Borak-chana w 1427. Rok po jego śmierci przy poparciu wodzów uzbeckich oraz wsparciu Uług Bega, władcy Imperium Timurydów, Abu al-Chajr został obwołany chanem w mieście Tura.
Abu al-Chajr Chan
W ciągu następnych czterech lat Abu al-Chajr skonsolidował plemiona na Syberii, umacniając słową władzę.