Palatynat saski – istniejące w średniowieczu jedno z państw Świętego Cesarstwa Rzymskiego, położone na terenie centralnych Niemiec, w rejonie Soławy i Unstruty. Został utworzony przez cesarza Ottona I w 965 w południowej części ówczesnego księstwa saskiego. W 1180 dostał się pod berło landgrafów Turyngii z dynastii Ludowingów. Po śmierci ostatniego z nich, antykróla Niemiec Henryka Raspe w 1247 godność palatynów saskich przeszła w ręce Wettynów. Utracona przez nich pod koniec XIII w. została odzyskana w 1423 i palatynat saski połączony z Saksonią-Wittenbergią, Miśnią i Turyngią stał się częścią elektoratu saskiego.
Palatyni sascy 965–982 Adalbert (hrabia Hessengau i Liesgau) 982–995 Dytryk (być może syn Adalberta) 995–1003 Fryderyk (hrabia Harzgau i Nordthüringgau) 1003–1017 Burchard I z Goseck (hrabia Hassegau i Merseburga) do 1038 Zygfryd 1038–1042 Fryderyk I z Goseck (syn Burcharda I, hrabia Hassegau) od 1042 Wilhelm IV (hrabia Weimar-Orlamünde) 1043–1056 Dedo z Goseck (syn Fryderyka I) 1056–1088 Fryderyk II z Goseck (syn Fryderyka I) Fryderyk III z Goseck (syn Fryderyka II, zm. 1085) Fryderyk IV z Goseck (syn Fryderyka III, zm.