thumb|Samica pyszczaka hełmiastego inkubująca ikrę thumb|Pyszczak żółty (Labidochromis caeruleus) thumb|Pterapogon kauderni Pyszczak, gębacz – nazwa stosowana w odniesieniu do ryby (głównie z rodziny pielęgnicowatych), która inkubuje (wylęga) ikrę we własnej jamie gębowej, a dokładniej w worku gardzielowym. Początkowo nazwa pyszczak była stosowana jedynie do gatunków pielęgnic (głównie afrykańskich tilapii sensu lato), których samice inkubowały ikrę w pysku, a nazwą gębacz określano ryby z rodzaju Haplochromis. Inkubację w pysku zaobserwowano również u gatunków z innych rodzin, a także u samców niektórych gatunków (m.in. samce z rodziny Ariidae).
Nazwą pyszczaki lub pyszczakowce określano też głębinowe ryby żabnicokształtne wyodrębniane w podrzędzie Ceratioidei (matronicowce).