Magazyn Runner’s World uznał go za najlepszego biegacza wszech czasów.
Wczesne lata Urodził się w ubogiej rodzinie jako szóste dziecko. Jego ojciec był stolarzem. Początkowo Zátopek chciał być nauczycielem oraz pracownikiem laboratorium chemicznego, jednak w wieku 16 lat podjął pracę w fabryce obuwniczej Bata w Zlinie. Równocześnie kontynuował naukę w szkole przyzakładowej. W swoim pierwszym biegu wziął udział w 1940 roku – był to wyścig uliczny na 1500 metrów, który rozegrano w Zlinie corocznie w drugą niedzielę maja.
Zátopek osiągnął 2. pozycję na około 100 startujących. Po tym biegu zaczął poważnie myśleć o trenowaniu lekkoatletyki. Został zaproszony przez lokalny klub sportowy, do którego przystąpił. W klubie tym biegali m.in. Tomáš Šalé i Jan Haluza. Drugi z nich był przez dwa lata jego trenerem.
W 1943 roku po raz pierwszy przebiegł dystans 5000 metrów, a w następnym roku był już rekordzistą kraju na trzech dystansach. W biegu na 2000 metrów uzyskał wynik 5:33,4, zaś we wrześniu 1944 roku jako pierwszy Czech zszedł poniżej 15 minut w biegu na 5000 metrów. Pobił również rekord Czechosłowacji w biegu na 3000 metrów. Pod koniec II wojny światowej wstąpił do czechosłowackiej armii, w której dalej rozwijał swoje umiejętności sportowe.