Cryptosporidium parvum – gatunek protista zaliczany do apikompleksów. Jest pasożytem wewnątrzkomórkowym, który wywołuje kryptosporydiozę niektórych gatunków ssaków (w tym człowieka).
Morfologia Trofozoit ma wielkość 1,5–6 µm i łączy się z enterocytami za pomocą wyspecjalizowanych organelli (). Merozoit ma 0,4–2,5 µm. Grubościenna, okrągła lub owalna oocysta ma wielkość 4–6 µm. Sierpowaty sporozoit z pojedynczym jądrem komórkowym ma 0,75–1,5 µm.
Jego wytwarzają proteazy ułatwiające inwazję.
Ekologia Gatunek kosmopolityczny, występuje we wszystkich krajach świata, jednak jego chorobowość (prewalencja) jest różna w poszczególnych regionach – najniższa jest w Europie (1,3%), natomiast najwyższa w Oceanii (16,5%), w Polsce to około 5%.
Jego żywicielami są głównie przeżuwacze (bydło, kozy, owce) oraz w mniejszym stopniu także inne gatunki ssaków (w tym człowiek).