powołano konsorcjum standaryzacyjne 3rd Generation Partnership Project (3GPP), mające na celu rozwój globalnego standardu UMTS. W jego skład, poza instytutami standaryzacyjnymi z Europy i Japonii, weszły także podobne organizacje ze Stanów Zjednoczonych i Korei Południowej.
W roku 2001 NTT DoCoMo uruchomił pierwsze na świecie komercyjne usługi 3G, na bazie stworzonej przez siebie sieci FOMA (Freedom Of mobile Multimedia Access), kompatybilnej ze standardem UMTS.
Pierwsza sieć UMTS w Europie została uruchomiona przez operatora Mobilkom Austria w roku 2002. Obecnie, według Global mobile Suppliers Association, istnieje 155 sieci w standardzie UMTS, które w 68 krajach oferują usługi 3G dla ok. 113 mln abonentów (stan na marzec 2007).
3GPP cały czas rozwija specyfikację systemu UMTS. Ewolucji podlega sieć szkieletowa, ale największe zmiany dotyczą sieci radiowej. Dzięki nowym technologiom takim jak HSDPA operatorzy mogą lepiej wykorzystać należące do nich spektrum radiowe i zaoferować abonentom lepszy transfer danych.