Król jest głową państwa, ale ma niewielkie uprawnienia. Przez wieki systematycznie tracił je na rzecz innych organów państwowych: parlamentu, rządu i innych urzędów centralnych. Formalnie jednak nadal jest podmiotem władzy wykonawczej. Najnowsza odsłona konstytucji tak ogranicza jego prerogatywy, że są one nawet mniejsze od uprawnień króla brytyjskiego. thumb|right|Karol XVI Gustaw Do kompetencji szwedzkiego króla należy: reprezentowanie Szwecji wobec innych głów państw i dyplomatów, zwierzchnictwo w państwowym Kościele ewangelicko–luterańskim, uroczyste otwieranie sesji Riksdagu, wręczanie Nagrody Nobla, udzielanie rady, zachęcanie i ostrzeganie parlamentu i rządu.
Monarcha ma również prawo do informowania go przez premiera o stanie państwa i najważniejszych pracach rządu. Król utracił funkcję zwierzchnika sił zbrojnych. Nie ma prawa również do wyznaczania premiera (robi to przewodniczący Riksdagu) i zatwierdzania nominacji ministrów. Jednakże interesujące jest sformułowanie, które znajduje się w Akcie o formie rządu, mówiące, że król nie ponosi odpowiedzialności za swoje czyny.
Obecnie na tronie szwedzkim zasiada Karol XVI Gustaw.