Receptory opioidowe – receptory, z którymi wiążą się opioidy. Należą do dużej grupy receptorów związanych z białkiem G (są więc receptorami metabotropowymi).
Rozróżnia się trzy typy receptorów opioidowych. Ich nazwy wywodzą się od prototypowych substancji wiążących się z receptorami: (mi) – dla morfiny (kappa) – dla (delta, nazwa powstała od powrózka nasiennego myszy, w którym go po raz pierwszy wykryto). Pierwotnie wyróżniano również: σ (sigma) – dla υ (ipsylon) jednak nie są one uważane obecnie za receptory opioidowe. Blisko spokrewniony z receptorami opioidowymi jest również , ORL-1 (z ).
Ponadto w 2025 roku jako nowy receptor opioidowy zidentyfikowano wcześniej sierocy receptor . Jest on aktywowany przez i pełni regulacyjną funkcję dla reszty receptorów opioidowych.
Występują z różną gęstością pre- i postsynaptycznie, zarówno w ośrodkowym, jak i obwodowym, układzie nerwowym. Ich naturalnymi ligandami są endogenne peptydy: endorfiny, enkefaliny i dynorfiny. Receptory opioidowe pełnią ważną funkcję w regulacji odczuwania bólu (analgezja) i adaptacji do zmian środowiska. Pobudzane są one, poza endogennymi opioidami, także przez morfinę, alkaloid występujący w soku maku lekarskiego (opium).