Działalność pedagogiczna w Krakowie Czartoryska nie ograniczała się jedynie do tzw. „salonów muzycznych”, urządzanych regularnie w środy w swoim pałacu, ale inicjowała także publiczne imprezy muzyczne. Była protektorką krakowskiego Towarzystwa Muzycznego i dzięki swoim zabiegom dyplomatycznym u władz w Wiedniu przyczyniła się do otwarcia Konserwatorium Muzycznego (1888). Z jej porad pianistycznych korzystali polscy pianiści: Natalia Janotha, Cecylia Działyńska oraz nestor polskiej pianistyki Aleksander Michałowski. Michałowskiemu zawdzięczamy przekaz o sposobie wykonywania przez Czartoryską mazurków Chopina: kontraście pomiędzy karczmą a salonem, pospolitością i wykwintnością. Ta wizja miała pochodzić od samego kompozytora.
Działalność społeczna Po śmierci męża w 1886 r. zaprzestała publicznych występów, poświęcając się działalności charytatywnej. Z jej inicjatywy powstał między innymi Szpital Dziecięcy św. Ludwika. Pochowana została na Cmentarzu Rakowickim w szatach zakonnych jako tercjarka karmelitańskaCzartoryska Marcelina – księżna.
Przypisy
Bibliografia
M. Burch, Encyklopedia Muzyczna PWM.