Nocnicowate, dziwaczkowate (Nyctaginaceae Juss.) – rodzina szeroko rozpowszechnionych głównie na terenach tropikalnych roślin zielnych i drzewiastych. Należy do rzędu goździkowców i składa się z 30–32 rodzajów i około 400 gatunków. Rodzina jest najbardziej zróżnicowana na obu kontynentach amerykańskich i tu jej przedstawiciele sięgają do chłodniejszych obszarów w Ameryce Północnej oraz do południowej Argentyny. Rośliny z tej rodziny wyróżniają się efektownym okwiatem i często barwnymi liśćmi kwiatostanowymi.
Jako popularne rośliny ozdobne uprawiane są bugenwilla i dziwaczek. Bulwy niektórych gatunków dziwaczka są jadalne, spożywane jako warzywo są też liście jednej z odmian pisonii. Z roślin rodzaju Neea sporządza się czarny barwnik, a liści używa jako substytut herbaty. Niektóre gatunki są chwastami w strefie międzyzwrotnikowej
Morfologia thumb|Bugenwilla gładka thumb|Pisonia grandis thumb|Abronia latifolia Pokrój Drzewa i krzewy, pnącza, półkrzewy oraz rośliny zielne (jednoroczne i byliny). Często ich pędy są zgrubiałe w węzłach, część przedstawicieli ma też mięsiste korzenie. Liście Naprzeciwległe, rzadziej skrętoległe lub w okółkach, ogonkowe, pojedyncze, całobrzegie (czasem zatokowo wcinane) i bez przylistków.