Ławnik – niezawodowy członek składu orzekającego izby morskiej lub sądu. W tym drugim przypadku stanowi czynnik społeczny w wymiarze sprawiedliwości, jako że udział obywateli w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości został zagwarantowany w art. 182 Konstytucji RP.
Prawa i obowiązki W zakresie orzekania ławnik posiada większość prerogatyw sędziego: jest niezawisły, podlega tylko Konstytucji i ustawom, a jego głos w naradzie i głosowaniu nad wyrokiem ma taką samą wagę jak głos sędziego zawodowego. Ławnik nie może jednakże przewodniczyć rozprawie, a ponadto nie musi uzasadniać zdania odrębnego, jeżeli takie złożył. Zabronione jest bycie ławnikiem w więcej niż jednym organie jednocześnie.
Zakres spraw Ustawa z 15 marca 2007 r. ograniczyła udział ławników w większości spraw karnych i rodzinnych oraz części spraw z zakresu prawa pracy.