Anton von Essen poszedł w ślady ojca i w 1883 roku ukończył edukację prawniczą w Cesarskiej Szkole Prawa, a następnie rozpoczął pracę w ministerstwie sprawiedliwości. W 1900 roku przeszedł do ministerstwa spraw wewnętrznych. W 1906 roku został gubernatorem piotrkowskim, która w oczach władz w Petersburgu uchodziła za region szczególnie podatny rewolucyjnej agitacji. Miał się odznaczyć i sprostać postawionemu przed nim zadaniu, tym samym uspokajając sytuację. Jako gubernator znany był z opanowania, raz podjętych decyzji nie zwykł zmieniać, co spowodowało, że uważano go też za upartego. W 1910 roku przeszedł do służby w Warszawie, gdzie pełnił funkcje pomocnicze w guberni warszawskiej. W 1912 roku otrzymał honorowy tytuł jegiermiejstra. Od 8 października 1914 do 20 stycznia 1915 (do czasu przybycia do Warszawy Pawła Jengałyczewa pełnił obowiązki generała-gubernatora warszawskiego). Okazał się zwolennikiem zastosowania restrykcyjnego kursu wobec Polaków. W 1914 roku powołany na członka pierwszego departamentu Senatu Rządzącego.