1. zaburzenia treści – powstają w wyniku chorób umysłowych, psychicznych-- schizofrenii, psychopatii. Objawiają się m.in. brakiem logiki w budowanych tekstach, zakłóceniami w procesie uogólniania i abstrakcji, niespójnością występującą w zbudowanych tekstach;
2. zaburzenia językowe (zaburzenia formy językowej) – są skutkiem ogniskowych uszkodzeń mózgu, a objawiają się niedokształceniem mowy lub jej brakiem, np.: alalia, afazja, agramatyzm, niemota, przejęzyczenie;
3. zaburzenia substancji fonicznej: w płaszczyźnie:
– suprasegmentalnej – jąkanie, rynolalia, bełkot, bradylalia, tachylalia, itp.;
– segmentalnej (spowodowane np.: upośledzeniem słuchu, uszkodzeniem obwodowych narządów mowy i obwodowych narządów nerwowych, wpływami środowiska, itp.) – dyslalia;
– suprasegmentalnej i segmentalnej – palatolalia, mutyzm.
Zaburzenia – według Kaczmarka – polegają na braku kompetencji językowej lub na niedostatecznie wykształconej sprawności w realizowaniu tekstu.