Şanlıurfa (historycznie Edessa) – miasto w południowo-wschodniej Turcji. W antyku centrum chrześcijaństwa syryjskiego, znane m.in. ze szczególnego wizerunku Chrystusa – mandylionu, oraz ze szkoły teologicznej Efrema Syryjczyka.
Nazewnictwo Miasto znane było w dziejach pod wieloma nazwami: (Urhai), , , (Ar-Ruha), (Orra) i (Orroa). Bizantyjczycy nazwali miasto Justinopolis, jednak jego najbardziej znaną nazwą jest nadana przez Seleucydów – , . Turecką nazwę Urfa w 1984 zmieniono decyzją tureckiego parlamentu poprzez dodanie członu Şanlı, oznaczającego wielki, zwycięski (dla upamiętnienia oporu miasta w tureckiej wojnie niepodległościowej z lat 1919–1923).
Historia Początki miasta thumb|Meczet wystawiony w tradycyjnym miejscu narodzin Abrahama Według tradycji Edessa była pierwszym miastem założonym po potopie. Początki jego istotnie należy odnosić do odległej starożytności. W tradycji muzułmańskiej biblijne miejsce narodzin patriarchy Abrahama w Ur łączone jest nie z miastem chaldejskim, lecz właśnie z Urfą (pamięci Ibrahima/Abrahama jako proroka oddawana jest przez muzułmanów cześć w miejscowym meczecie).