Cavalier king charles spaniel – rasa psa, należąca do IX grupy (psy ozdobne i do towarzystwa), zaklasyfikowana do sekcji 7 (angielskie spaniele miniaturowe). Typ wyżłowaty. Nie podlega próbom pracy.

Rys historyczny Przodkami tych psów były płochacze francuskie i hiszpańskie. W XVI wieku cavaliery cenione były we Francji głównie przez Henryka III, a później przez Ludwika XIV. W Anglii znane były w kręgach arystokracji jako psy do towarzystwa. Rasa ta znalazła uznanie wśród takich osobistości jak: Karol I i II, od którego wzięła się nazwa rasy, hodowali je także wcześniej: Henryk VIII, Elżbieta I oraz Maria Stuart.

Po XVII wieku zaczęły wchodzić w modę psy z bardziej spłaszczoną kufą, na wzór mopsa i china japońskiego. Przez następne stulecia rasa niemal całkowicie zmieniła swój wygląd. W 1920 roku Amerykanin Roswell Eldridge wziął udział w wystawie psów Crufts Dog Show w Anglii. Jako że nie znalazł tam King Charles Spanieli znanych mu z obrazów z XVII wieku, zorganizował konkurs, którego celem było przywrócenie starego wzorca psów. Pierwszym zwycięzcą konkursu była suka o imieniu Ann’s Son, która stała się pierwowzorem rasy. W 1928 roku została wybrana nowa nazwa Cavalier King Charles Spaniel.