thumb|Orbiter Marsa – ExoMars 2016 Trace Gas Orbiter thumb|Model marsjańskiego łazika ESA według projektu z 2009 roku thumb|Schemat marsjańskiego łazika ESA (2010) ExoMars – wspólny program badawczy Europejskiej Agencji Kosmicznej i Rosyjskiej Agencji Kosmicznej Roskosmos, koncentrujący się na poszukiwaniu śladów procesów biologicznych i geologicznych na Marsie. Program obejmuje też badania gazów występujących w śladowych ilościach (mniejszych niż 1%) w atmosferze planety, takich jak metan, para wodna czy dwutlenek azotu. Składa się z dwóch misji: orbitera ExoMars Trace Gas Orbiter (TGO) i lądownika Schiaparelli (2016), łazika Rosalind Franklin i lądownika Kazaczok (2022).

Sonda TGO dotarła do Marsa 19 października 2016. Orbiter wszedł na orbitę Marsa, natomiast lądownik Schiaparelli w wyniku nieudanego lądowania rozbił się na powierzchni planety.

Historia projektu Europejski projekt badań astrobiologicznych na Marsie powstał na początku XXI wieku, kilkakrotnie zmieniano koncepcję jego realizacji. Jego początki sięgają 2001 roku i programu Aurora, którego długoterminowym celem ma być załogowa wyprawa na Marsa.

pierwotnie miał być realizowany we współpracy z amerykańską agencją NASA. Rozmowy na ten temat trwały od grudnia 2008 roku.