2 Samodzielna Brygada Zaporowa – związek taktyczny ludowego Wojska Polskiego.
Sformowana w sierpniu 1944 w Bielsku Podlaskim na wzór sowieckich oddziałów specjalnych, tzw. "zagraditielnych otriadow".
Zadania brygady Brygada wykonywała dość specyficzne zadania. Czuwała nad porządkiem i bezpieczeństwem na zapleczu jednostek walczących. Przede wszystkim zwalczała wszelkie przejawy dywersji, maruderstwa i dezercji.
Obok tych zadań pododdziały zaporowe pełniły także służbę garnizonową, ochraniając ważniejsze obiekty wojskowe i państwowe.
Struktura organizacyjna Dowództwo i sztab ppłk Nikołaj Gawryluk od 20 VIII 1944 do 15 I 1945 płk Aleksander Dawydiuk 15 I 1945 – 28 II 1945 płk Onufry Mereszko 8 III – 7 IV 1945 ppłk Aleksander Iwaszkiwicz szef sztabu brygady od 15 IX 1944 do 12 V 1945 (p.o. dowódcy w okresie 28 II–III 1945 i 7 IV–26 VI 1945). grupa manewrowa trzy samodzielne bataliony zaporowe 3 batalion operacyjny 2 Brygady Zaporowej został przeformowany na 7 pułk KBW stacjonujący w latach 1945–1964 w Kielcach.
Działania Brygada organizacyjnie wchodziła w skład 1 Armii WP.