Po aresztowaniu w kraju Dzierżyńskiego i Rosoła kierownictwo partii w kraju przejął Trusiewicz-Zalewski. W sierpniu 1900 w Otwocku odbył się II Zjazd SdKPiL na, którym przyjęto założenia programoweNorbert Michta „Julian Marchlewski. Polska, Naród. Socjalizm“, Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1975, str. 80. Podstawowym postulatem partii było wprowadzenie ogólnorosyjskiej demokratycznej konstytucji, a za postulat realny w bieżącej sytuacji międzynarodowej uznano całkowitą autonomię narodową w ramach demokratycznego państwa rosyjskiego.

Na Kongresie II Międzynarodówki w 1900 roku PPS zanegowała mandaty delegatów SDKPiL oraz Róży Luksemburg. Luksemburg na tym zjeździe rozwinęła swoje tezy o organicznym wcieleniu ziem polskich do Rosji. Przewodniczący delegacji SDKPiL na Zjazd – Trusiewicz protestował przeciwko utożsamianiu partii z poglądami Luksemburg w kwestii narodowejNorbert Michta, Jan Sobczak "Stanisław Trusiewicz - Zalewski (1871 - 1918)", Elbląska Uczelnia Humanistyczno - Ekonomiczna 2004, ISBN 83-89113-03-1, s. 57. W rezultacie SDKPiL została uznana przez Międzynarodówkę Socjalistyczną jako drugie, obok PPS, ugrupowanie socjaldemokratyczne na ziemiach polskichAndrzej Friszke „Państwo czy rewolucja. Polsce komuniści a odbudowanie państwa polskiego 1892 – 1920“ Wydawnictwo Krytyki Politycznej 2020, ISBN 978-83-66586-19-2, str.