– wskazujący szybkość naboru (lub utraty) energii przez szybowiec, czyli umożliwiający lokalizację noszeń (obszarów wznoszącego się powietrza podnoszącego szybowiec) wariometr nieskompensowany – wskazujący prędkość pionową (wznoszenia lub opadania) szybowca busola chyłomierz – pokazujący odchylenie poprzeczne (wartość i kierunek) wypadkowej siły bezwładności i grawitacji działającej na szybowiec od pionowej osi szybowca zakrętomierz – wskazujący prędkość (ewentualnego) obrotu szybowca wokół osi pionowej

Przyrządy te stosuje się podobnie jak w pilotażu samolotówCiekawostką jest, że w przypadku wysokościomierza (mechanicznego) w urządzeniu (zarówno dla samolotów, jak i szybowców) występują opory, powodujące niewielkie „zacinanie się” wskazań. Z powodu występujących w samolocie wibracji od silnika te „zacięcia” są natychmiast usuwane, w szybowcu, jeżeli pilotowi zależy na dokładnym odczycie, musi on „popukać” w przyrząd. (orientacja, nawigacja). Jedynie dla szybowców specyficzny jest wariometr energii całkowitej.