Uzasadniano to dyslokacją dywizji i jej ewentualnym wykorzystaniem do obrony granicy południowej państwa.
W 1994 na bazie 5 Brygady Pancernej zorganizowano eksperyment związany ze skróceniem zasadniczej służby wojskowej do 12 miesięcy. Po pełnym cyklu szkolenia przeprowadzono ćwiczenia brygady na poligonie w Żaganiu, które obserwował szef Sztabu Generalnego WP i przedstawiciele rządu. Doświadczenia z eksperymentu stały się podstawą do wdrożenia 12 miesięcznej zasadniczej służby wojskowej w całych Siłach Zbrojnych.
W 1999, w ramach procesu restrukturyzacji Sił Zbrojnych RP, dywizję rozformowano. Będąca w jej składzie 10 Opolską Brygadę Zmechanizowaną przeformowano w 10 Brygadę Logistyczną, która przejęła tradycje 10 Dywizji Zmechanizowanej. 22 Karpacka Brygada Piechoty Górskiej stała się samodzielną jednostką podlegającą dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego. 5 Brygadę Pancerną i 18 pułk rakiet przeciwlotniczych przekazano do Krakowskiego Okręgu Wojskowego, gdzie włączono je do Korpusu Powietrzno-Zmechanizowanego.