Wprowadzenie sądownictwa doraźnego zależało od decyzji nazistowskich namiestników Rzeszy (niem. Reichsstatthalter) i naczelników okręgu (niem. Gauleiter). Z możliwości wprowadzenia policyjnych sądów doraźnych skorzystali przede wszystkim hitlerowscy namiestnicy: Arthur Greiser, Erich Koch i Fritz Bracht. Po 1942 koncepcje przekazania całego sądownictwa wyłącznie w ręce policyjnych sądów doraźnych (nad ludnością polską na ziemiach wcielonych do Rzeszy), nie zostały zrealizowane wobec ich sprzeciwu (m.in. spowodowanego różnicami w ocenie i zakresie polityki wewnętrznej za ziemiach wcielonych oraz sporami kompetencyjnymi w kręgach kierowniczych hitlerowskiej administracji).
Wyroki sądów doraźnych były bardzo surowe np. w Katowicach do 1945 tamtejszy sąd doraźny spośród wszystkich rozpatrywanych spraw skazał 60% osób na karę śmierci, a 40% na deportację do obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Z kolei w Białymstoku w 80% zapadły kary śmierci, 15% skazano na deportację do obozu koncentracyjnego, a 5% uniewinniono.