Czynniki przyczyniające się do zwiększenia osadnictwa żyzne gleby (np. wulkaniczne i czarnoziemy) – sprzyjają uprawie ziemi, co pozwala na wyżywienie większej liczby mieszkańców dostęp do wody – na potrzeby komunalne, rolnicze, przemysłowe ukształtowanie terenu – najkorzystniejsze są tereny nizinne przemysł i złoża występowanie miast dostęp do morza szlaki handlowe porty i bazy przeładunkowe połączenia rzeczne, kolejowe, drogowe, morskie i lotnicze
Bariery ograniczające osadnictwo bariera wodna – brak wody (np. pustynie) lub jej nadmiar (np. bagna) bariera świetlna – za mało światła słonecznego (np. noce polarne) lub za dużo (np. w obszarach zwrotnikowych) bariera termiczna – za zimno (np. mrozy na Syberii) lub za gorącą (np. upały w Amazonii) bariera grawitacyjna – np. zbyt strome stoki bariera wysokościowa – położenie terenu za wysoko nad poziomem morza (gdzie np.