Jan zaprzyjaźnia się ze swoim kolegą z oddziału Maurycym, jego siostrą Henriettą i jej mężem, który ginie w czasie działań wojennych.
Jan i Maurycy uciekają z obozu jenieckiego, jednak ich drogi rozchodzą się – Jan, nie umiejąc nic innego, wraca do wojska, gdy Prusacy uwalniają określoną liczbę żołnierzy w celu pomocy w stłumieniu Komuny Paryskiej, podczas gdy Maurycy zostaje w Paryżu gwardzistą narodowym i wspiera Komunę. Tragicznym przypadkiem obaj przyjaciele spotykają się po raz ostatni na barykadzie, gdzie Jan zabija Maurycego. Przed śmiercią Maurycy wybacza mu, a Jan, patrząc na płonący Paryż, pojmuje, że na jego oczach zakończyło się II Cesarstwo.
Historyczne nawiązania i przesłanie Klęska należy do najbardziej poruszających obrazów wojny w literaturze francuskiej. Zola opierał się w dużej mierze na wspomnieniach jej uczestników i w ten sposób, choć sam nie walczył, niezwykle przekonująco opisał okropności walk z punktu widzenia zwykłego szeregowca. Opis bitwy pod Sedanem posiada także historyczną wartość. Przygotowując opis okolic miasta, gdzie rozegrała się zasadnicza część wielkiej bitwy, autor udał się na jej miejsceGuy Robert, Emil Zola. Ogólne zasady i cechy jego twórczości, Warszawa 1968, Państwowy Instytut Wydawniczy, s.37.