Makak orientalny, lapunder, makak lapunder (Macaca nemestrina) – gatunek ssaka naczelnego z podrodziny koczkodanów (Cercopithecinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).
Taksonomia Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1766 roku szwedzki przyrodnik Karol Linneusz, nadając mu nazwę Simia nemestrina. Miejsce typowe to Sumatra, w Indonezji. Linneusz swój opis oparł na „The Pig-tailed Monkey” George’a Edwardsa z 1758 roku; tym osobnikiem był młody samiec trzymany w niewoli, przywieziony z Sumatry do Anglii brytyjskim okrętem wojennym i zakupiony później przez Edwardsa. Nie wiadomo, czy zachował się okaz typowy.
M. nemestrina ma charakterystyczną hełmowatą i tępo zakończoną żołądź prącia, której powierzchnia stanowi 60–89% długości, co spowodowało przypisanie tego gatunku do różnych grup gatunkowych makaków. M. nemestrina należy do grupy gatunkowej silenus. Macaca leonina i M. pagensis były we wcześniejszych ujęciach systematycznych traktowane jako podgatunki M. nemestrina. Rozmieszczenie M. nemestrina i M. leonina na półwyspowej części Tajlandii (między 8°N a 9°N) na południowym krańcu przesmyku Kra jest zbieżne, a na wyspach Phuket i Yao Yai doszło do ograniczonej hybrydyzacji obydwu gatunków.