Nowe ruchy społeczne – ruchy społeczne powstałe na fali kontestacji młodzieżowej lat 60. XX wieku, przede wszystkim ekologiczne, pacyfistyczne, feministyczne, konsumenckie oraz ruchy mniejszości etnicznych i seksualnych. Określa się je jako „nowe” dla odróżnienia od „starych” ruchów socjalistycznych i komunistycznych. Od lat 80. często znajdują polityczną reprezentację w partiach Zielonych, obecnie często włączają się w działania ruchu alterglobalistycznego. Problematyka nowych ruchów społecznych zajmuje ważne miejsce m.in. w teoriach socjologicznych Alaina Touraine’a, Clausa Offego, Ernesto Laclau i Chantal Mouffe oraz Immanuela Wallersteina.
Nowe ruchy społeczne w socjologii Według Clausa Offego nowe ruchy społeczne to przede wszystkim nowa formuła polityki wypracowana przez ten nurt kontestacji, który odrzucił terroryzm jako środek walki o swoje cele. W odróżnieniu od starych ruchów społecznych, które instytucjonalizowały się w postaci partii politycznych i związków zawodowych, a więc masowych, hierarchicznych organizacji, nowe ruchy przyjmują bardzo zróżnicowane formy organizacyjne, od grup nieformalnych i stowarzyszeń po ponadnarodowe sieci. Nowe ruchy społeczne w odróżnieniu od starych nie tworzą wszechobejmujących projektów zmiany społecznej, lecz koncentrują się na walce w specyficznym dla siebie obszarze (np.