Santa Cruz – gmina (port. concelho) i miasto (port. cidade) w Portugalii, w Regionie Autonomicznym Madera, zlokalizowana we wschodniej części wyspy Madera, nad Oceanem Atlantyckim. Miasto Santa Cruz to od wielu lat znany kurort wypoczynkowy z długą (600-metrową), kamienistą plażą (Praia das Palmeiras), portem jachtowym (Marina de Santa Cruz) oraz dwoma niewielkimi kompleksami wodnymi Piscinas de Ribeira da Boaventura (całorocznym) i Aquaparque Madeira de Santa Cruz (letnim), usytuowanymi w pobliżu ujścia potoku Ribeira da Boaventura do Atlantyku.
Gmina Santa Cruz zajmuje obszar 81,50 km², z czego na miasto Santa Cruz przypada 28,04 km² powierzchni. Według danych na 2021 r. gmina liczy 42 168 mieszkańców, natomiast miasto 7136 osób. Na obszarze gminy zlokalizowany jest międzynarodowy port lotniczy Madera (Funchal, Cristiano Ronaldo). Administracyjnie do gminy Santa Cruz należą niezamieszkałe wyspy Ilhas Desertas, usytuowane na południowy wschód od Madery.