Dla rycerstwa i zakonów rycerskich czy kasztelanów wznoszono monumentalne zamki wraz z rozbudowanym systemem obronnym.
Gotyk ceglany charakteryzuje się z jednej strony niewielką integracją z rzeźbą architektoniczną, charakterystyczną dla architektury kamiennej, z drugiej strony twórczym wykorzystaniem materiału budulcowego, przede wszystkim w dekoracji elewacji za pomocą cegieł o różnym stopniu wypalania (np. niedopałka, wiśniówka, zendrówka czy kopciałka). Pomimo ograniczonych możliwości rzeźbiarskich, wykonywano na cegle lub z terakoty i sztucznego kamienia płaskorzeźbione dekoracje (przede wszystkim ornamentalne i roślinne), ponadto cegła była formowana dla celów stricte dekoracyjnych, stąd też stosowano wyszukane geometryczne układy cegieł w elewacjach zewnętrznych, dekoracja akcentowała niektóre elementy budowli, np. portale, zwieńczenia fasad itd.
Przykłady
mały|upright=0.7|lewo|Amsterdamse Poort (Brama Amsterdamska) w Haarlemie thumb|Kościół Mariacki w Lubece, główny wzorzec architektury sakralnej gotyku ceglanego mały|upright=0.7|lewo|Brama Świecka w Chojnie Rozwój gotyckiego budownictwa ceglanego w Europie środkowej i północnej ma miejsce od schyłku XII po połowę XVI stulecia.