Bitwa na jeziorze Pejpus (także: bitwa na lodzie, bitwa na jeziorze Czudzkim, lodowe pobojowiskoMała encyklopedia wojskowa, tom 2, s. 194.) – starcie zbrojne, które miało miejsce 5 kwietnia 1242. Wojska nowogrodzkie dowodzone przez księcia Aleksandra Newskiego zadały klęskę armii zakonu krzyżackiego i połączonego z nimi zakonu kawalerów mieczowychZakon krzyżacki i zakon kawalerów mieczowych zawarły w 1237 sojusz polityczno-militarny będący właściwie unią. Kawalerowie mieczowi przejęli regułę Krzyżaków, ale zachowali w Inflantach własną administrację. Zakon krzyżacki odziedziczył ich pretensje terytorialne w samych Inflantach, a także projekty podboju Litwy. pod wodzą księcia-biskupa Dorpatu Hermana I, zapobiegając tym samym niemieckiej ekspansji na wschód.
Wprowadzenie W początkach XIII wieku Ruś stała się obiektem ataków z trzech stron. Od południa krajowi zagrażali Mongołowie Czyngis-chana. Tereny północne, między innymi Nowogród, stały się celem ataków Szwedów, zachodnie natomiast – niemieckich i duńskich krzyżowców należących do zakonu niemieckiego (Krzyżaków) i zakonu kawalerów mieczowych.