W 2012 r. znaczna część przepisów ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych, w tym monopol związku na zakładanie ogródków działkowych, obowiązek zrzeszania się działkowców w PZD, zwolnienie PZD z opłat i podatków i obowiązek przekazywania mu ziemi przez samorządy, została uznana przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodną z KonstytucjąWyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt K 8/10 ().. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego zakwestionowane przepisy ustawy z 2005 r. miały utracić moc obowiązującą 21 stycznia 2014 r., z wyjątkiem art. 10, który utracił moc 20 lipca 2012 r.
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego było impulsem do stworzenia nowego aktu prawnego, będącego podstawą funkcjonowania ogrodów działkowych. Nowa ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych weszła w życie 19 stycznia 2014 roku, derogując ustawę z 2005 rokuUstawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (, dalej: ustawa o ROD.. Zgodnie z nią rodzinne ogrody działkowe są prowadzone przez stowarzyszenia ogrodoweArt. 11 ust. 1 ustawy o ROD.. Z dniem wejścia w życie nowej ustawy w taką organizację przekształcił się także Polski Związek DziałkowcówArt. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy o ROD..
23 października 2014 r.