Muzeum Północno-Mazowieckie w Łomży - muzeum regionalne powstałe 14 marca 1948 z inicjatywy polskiego etnografa Adama Chętnika. Muzeum gromadzi eksponaty związane z kulturą i sztuką kurpiowską od prehistorii po czasy współczesne.
Historia Pierwsze starania Adama Chętnika w celu utworzenia placówki miały miejsce w 1946 roku, kiedy to powstał pod jego kierownictwem Instytut Północno-Mazowiecki. W instytucie funkcjonowały trzy główne działy: zniszczeń wojennych ziemi łomżyńskiej po II wojnie światowej, geologiczno-paleontologiczny oraz dział etnografii i kultury ludowej, organizowany w Nowogrodzie w muzeum typu skansenowskiego.
Muzeum rozpoczęło swoją działalność dwa lata później w swojej pierwszej siedzibie, przy alei Legionów 18 (obecnie 26), o łącznej powierzchni użytkowej 108 m². 15 marca 1948 o godzinie 15.00 odbyło się uroczyste otwarcie muzeum, które już od 20 listopada wystawiło swoją pierwszą stałą ekspozycję „Kultura i przyroda Północno-Wschodniego Mazowsza”. Do 1957 roku muzeum zaprezentowało 12 czasowych wystaw.