Autonomicznym basenem jeziora jest jego zatoka północno-wschodnia, zwana Jeziorem Jezuickim Małym. Jest to akwen o wymiarach 400 × 120 m, którego 1/3 powierzchni zajmuje obszar wód o głębokości nie przekraczającej 1 m. Z uwagi na skąpe połączenie z głównym basenem jeziornym, wody zatoki posiadają wyższą jakość i przeźroczystość od wód akwenu głównego. Dno zapada się pod niewielkim kątem co sprawia, że strefa litoralu jest silnie rozwinięta, co sprzyja rozwojowi roślinności wodnej.
Środowisko przyrodnicze Jezioro intensywnie zarasta roślinnością szuwarową. Proces ten w zasadniczy sposób zmienił zarys linii brzegowej. Figurująca na dawnych planach batymetrycznych wyspa o pow. 8,8 ha została praktycznie włączona w stały ląd, a północna część jeziora z głównym plosem kontaktuje się dwoma płytkimi przesmykami o szerokości 3–4 metrówProgram ochrony środowiska dla gminy Nowa Wieś Wielka wraz z planem gospodarki odpadami na lata 2004-2007 z perspektywą na lata 2008-2011. Załącznik do uchwały nr XIX/187/04 Rady Gminy Nowa Wieś Wielka z dnia 16 września 2004 roku..