Ziemia lubawska (łac. Terra Lubovie, niem. Löbauer Land) – region historyczno-etnograficzny w północno-środkowej Polsce, położony w widłach rzeki Drwęcy i Wel.
Ziemia lubawska dawniej była ściśle związana z Ziemią Sasinów. Od 2 połowy XIII wieku zaczęła przynależeć do ziemi chełmińskiej.
Nazwa Nazwa ziemi lubawskiej w formie Terra Lubouie pojawiła się po raz pierwszy w 1216 r. w dokumencie papieskim Innocentego III zatwierdzającym nadanie ziemi lubawskiej biskupowi pruskiemu Chrystianowi przez pruskiego nobila Surwabunę. Nazwa ta występuje w licznych XIII-wiecznych źródłach: Lubouia; terra Lvbaie; terra Lubovie; terra Loboviensis. Wywodzi się od nazwy miejscowej Lubawy.
Położenie mały|Ziemia lubawska i inne krainy historyczne Polski na tle współczesnych granic administracyjnych Za czasów piastowskich rzeka Drwęca rozdzielała dwa terytoria – tereny położone na jej prawym brzegu (patrząc z biegiem rzeki) należały do ziemi chełmińskiej, na lewym zaś do ziemi lubawskiej. Granice ziemi lubawskiej przebiegały następująco: na zachodzie wzdłuż Drwęcy od ujścia Brynicy do ujścia Gizeli, następnie wzdłuż rzeki do grodziska Zajączki, a stamtąd do Omula i dalej do źródła strugi Rumienica, a stąd do Jeziora Rumian. Stamtąd do rzeki Wel i wzdłuż rzeki do jeziora Zarybinek, Tarczyńskie, Grądy.