Afonso Marceta Macacho Dhlakama (ur. 1 stycznia 1953 w Mangunde, zm. 3 maja 2018) – mozambicki polityk i bojownik. Lider Narodowego Ruchu Oporu Mozambiku (RENAMO). Kandydat w wyborach prezydenckich w 1994, 1999, 2004 oraz w 2009.

Życiorys Afonso Dhlakama przed wstąpieniem w szeregi FRELIMO był żołnierzem portugalskiej armii kolonialnej. W 1976 opuścił FRELIMO, zostając jednym z założycieli RENAMO, prawicowej organizacji partyzanckiej. Po tym jak pierwszy przywódca RENAMO, André Matsangaissa, został zabity w 1979 przez siły rządowe FRELIMO, Dhlakama po krwawej walce o przywództwo, stanął na czele organizacji. Ruch ten w latach 1977–1992 walczył z FRELIMO w czasie wojny domowej. Był w tym czasie wspierany przez rządy białej mniejszości w Rodezji oraz rząd RPA.

Po podpisaniu porozumienia pokojowego w Rzymie pod egidą ONZ w 1992, RENAMO przekształciło się w partię polityczną z Dhlakamą na czele jako swoim liderem. W 1994 wziął udział w pierwszych wolnych wyborach prezydenckich w Mozambiku. Przegrał jednak z kandydatem FRELIMO, Joaquimem Chissano (53,3% głosów), zdobywając 33,7% głosów poparcia.