Wolny (forma żeńska: Wolna, liczba mnoga: Wolni) – polskie nazwisko, którym w 2000 roku posługiwało się w Polsce 10 530 osób. W niektórych regionach kraju kobiety używają męskiej formy tego nazwiska.
Wolny – osada wsi Dobrzeń Wielki w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Dobrzeń Wielki Wolny – potok, dopływ Czarnej Wisełki potocznie używane sformułowanie (np. przez komentatorów sportowych), oznaczające rzut wolny
Osoby o nazwisku Wolny Agnieszka Wolny-Hamkało (ur. 1979) poetka. Helena Wolny (1924–2005) poetka, polonistka. Maja Wolny – (ur. 1976) – polska pisarka, Henryk Wolny (1947–1996) brydżysta, złoty medalista olimpiady brydżowej w 1984 r. Józef Wolny (1924 – 1990) dziennikarz. Józef Wolny (ur. 1825 w., zm. 1903), – działacz polityczny, poseł na Sejm galicyjski, malarz portrecista. Kazimierz Wolny-Zmorzyński (ur. 1957) profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, medioznawca i literaturoznawca. Konstanty Wolny (1877–1940) działacz niepodległościowy na Śląsku, pierwszy marszałek Sejmu Śląskiego. Ryszard Wolny (ur. 1969) sportowiec, zapaśnik, złoty medalista IO w Atlancie Ryszard Wolny (ur. 1957) polski filolog angielski Jakub Wolny (ur. 1995) skoczek narciarski Tomasz Wolny (ur. 1980) dziennikarz Włodzimierz Wolny (ur. 1921) harcmistrz Dariusz Wolny (ur.