thumb|240px|Grób Jana Pańczyka na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (marzec 2012) Jan Pańczyk (ur. 13 czerwca 1937 w Deszkowicach (Zamojszczyzna), zm. 16 października 2007 w Warszawie) – polski pedagog, profesor nauk humanistycznych, doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki specjalnej, autor licznych prac naukowych, teoretycznych i badawczych, pracownik i wykładowca wielu polskich uczelni.
W swojej 52-letniej pracy zajmował się m.in. kształceniem pedagogów specjalnych, nauczaniem specjalnym (dydaktyką specjalną), potrzebami i przygotowaniem do pracy osób odchylonych od normy psychofizycznej (o specjalnych potrzebach, niepełnosprawności). Przyczynił się do uporządkowania terminologii w polskiej pedagogice specjalnej. Był znaczącym twórcą podstaw teorii i praktyki pedagogiki specjalnej, formułujących oblicze uniwersyteckiej pedagogiki specjalnej w Polsce.
Jego dorobek i wkład w rozwój pedagogiki specjalnej, w integrację środowiska pedagogów specjalnych, a także w rozwój szkolnictwa wyższego w Polsce, był wielokrotnie doceniany i nagradzany przez Ministra Edukacji Narodowej oraz rektorów uczelni, których był pracownikiem. Odznaczony został, m.in.