Jaskółki i Amazonki (tytuł oryginalny Swallows and Amazons) – powieść przygodowa dla dzieci i młodzieży brytyjskiego pisarza Arthura Ransome’a z 1930 roku, wydania polskie w 1946 (Spółdzielnia Wydawnicza „Książka”, Łódź) oraz w 1975 ("Nasza Księgarnia", Warszawa). Powieść rozpoczyna trzynastotomowy cykl zwany także "Jaskółki i Amazonki", z którego po polsku wydano trzy pierwsze części. Akcja powieści rozgrywa się latem 1929 lub 1930 w angielskiej Krainie Jezior, a przygody nastoletnich bohaterów rozgrywają się na tle żeglarstwa, wędkarstwa i biwakowania. Książka jest pochwałą zaradności i samodzielności oraz aktywnego spędzania wakacji w kontakcie z przyrodą.
Fabuła Rodzeństwo Walkerów: Janek, Zuzia, Titty i Roger, spędzają wakacje z matką (zwaną Mateczką) w farmie nad jeziorem (nie określonym z nazwy, wzorowane na autentycznych jeziorach Windermere i Coniston). Ich ojciec jest oficerem Royal Navy i przebywa w dalekim rejsie. Walkerowie mają do dyspozycji małą żaglówkę, którą nazwali "Jaskółką". Kusi ich wyspa na jeziorze i postanawiają na niej zamieszkać. Po telegraficznej akceptacji ze strony ojca, matka także wyraża zgodę i rodzeństwo zamieszkuje na wyspie w namiotach, wcielając się w role angielskich żeglarzy z czasów Wielkich Odkryć Geograficznych.