Ten profil Uniwersytetu utrzymał się do lat 50. XX wieku. W 1949 roku uczelnia powiększyła się o Wydział Prawa. Rok później z Uniwersytetu wydzielono fakultety: Lekarski i Farmaceutyczny, które dały podstawę Akademii Medycznej (obecnie Uniwersytetowi Medycznemu). Na początku 1952 roku, istniejący już Wydział Matematyczno-Przyrodniczy podzielił się na dwa Wydziały: Matematyki, Fizyki i Chemii oraz Biologii i Nauk o Ziemi. W tym samym roku otwarto Wydział Humanistyczny, a w 1953 roku Zootechniczny.
Znaczącą reorganizację struktury Uniwersytet przeżył w 1955 roku, gdy wyodrębniono z niego Wydziały: Rolny, Weterynaryjny i Zootechniczny, które stały się podwalinami Akademii Rolniczej, obecnie Uniwersytetu Przyrodniczego. W drugą połowę lat 50. Uniwersytet wkroczył z czterema wydziałami: Biologii i Nauk o Ziemi, Matematyki, Fizyki i Chemii, Prawa oraz Humanistycznym.
Kolejność nazwisk patronki wymienianych w nazwie Uniwersytetu została przejęta z języka francuskiego. Prawo nie daje możliwości zmiany nazwy uczelni jej władzom. Sama patronka UMCS używała zamiennie obu form pisowni swego nazwiska.