W tym celu analizuje całość zabezpieczonej przez siebie dokumentacji medycznej z przebiegu leczenia oraz przesłuchuje strony postępowania (skarżącego - pokrzywdzonego i lekarza którego dotyczy postępowanie) oraz świadków, a także - po zgromadzeniu materiału dowodowego - zasięga dowodu z opinii biegłego specjalisty. Składanie przez lekarza zeznań i wyjaśnień w zakresie okoliczności objętych postępowaniem w trakcie postępowania w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej lekarzy nie stanowi naruszenia tajemnicy lekarskiej.
Na zasadzie art. 72 cytowanej ustawy jeżeli zebrany w postępowaniu wyjaśniającym materiał dowodowy wskazuje na fakt popełnienia przewinienia zawodowego, rzecznik odpowiedzialności zawodowej wydaje postanowienie o przedstawieniu lekarzowi zarzutów a następnie (zgodnie z art. 74 - jeżeli nie zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego) wydaje postanowienie o jego zamknięciu i w terminie 14 dni od dnia wydania postanowienia o zamknięciu postępowania wyjaśniającego, składa do sądu lekarskiego wniosek o ukaranie.