Pucz był przygotowywany przez ruch Wolnych Oficerów, ale jego realizacją zajęli się głównie Kasim oraz pułkownik Abd as-Salam Arif. Kasima zainspirowała rewolucja egipska z roku 1952 oraz konsekwencje zawarcia Paktu Bagdadzkiego w 1955 i nacjonalizacja Kanału Sueskiego i związana z nią interwencja mocarstw.

Rewolucja została zainicjowana gdy jordański król Husajn, w obawie przed rozprzestrzenieniem się „antyzachodniego” przewrotu w Libanie na Jordanię, poprosił o wsparcie rząd iracki. Jednak zamiast maszerować w stronę Jordanii, pułkownik Arif poprowadził swój batalion do Bagdadu, gdzie natychmiast ogłosił powstanie nowej republiki oraz koniec starego reżimu. W szerszym kontekście historycznym rewolucja 14 lipca stanowiła kulminację serii powstań oraz prób zamachu stanu, które zapoczątkował w roku 1936 pucz Bakra Sidkiego. Do ważnych wydarzeń, które miały miejsce w międzyczasie, zaliczyć można m.in.: wojskowy ruch Raszida Alego z 1941 roku, powstanie Wathba w 1948 oraz protesty z lat 1952 i 1956. Rewolucja 14 lipca nie napotkała praktycznie żadnego oporu.