Najstarsze materiały sięgają pierwszej połowy XVII w., są to, nieliczne, przykłady ksiąg prowadzonych w lokalnych sądach szlacheckich – ziemskich i grodzkich, których najodleglejsze wpisy pochodzą z 1640 rokuT. Fiedorowicz, Archiwum Państwowe w Białymstoku - informator po zasobie archiwalnym, Białystok 2008 r.;.
Archiwum Państwowe w Białymstoku, oprócz zadań zogniskowanych wokół gromadzenia, przechowywania i zabezpieczania materiałów archiwalnych, prowadzi także działalność wydawniczą, edukacyjną, popularyzatorsko-promocyjną, digitalizacyjną (zmierzającą do udostępniania całości swego zasobu on-line), a także badawczą. Organizuje, w porozumieniu z ośrodkami akademickimi, praktyki zawodowe dla studentów, przechowuje i zabezpiecza dokumentację niearchiwalną, pozostałą po zlikwidowanych zakładach pracy, a od 2018 roku – również i karty wyborcze z wyborów samorządowych, parlamentarnych, prezydenckich i wyborów do Parlamentu Europejskiego.