14–15..
Bezpośrednim źródłem opisania historii Salomei i Odrowąża była opowieść Józefaty Saskiej o ukrywaniu we dworze w Rudzie Zajączkowskiej rannego powstańca-księcia i jego miłości do przebywającej tam krewnej. Pierwowzorem Salomei Brynickiej była Aniela Lubowiecka, córka Wojciecha i Izabelli z Olszowskich. Ojciec Anieli był ciotecznym bratem Jana Saskiego, więc Aniela była również kuzynką Stefana Żeromskiego. Pierwowzorem Józefa Odrowąża był zaś Jan Połubiński, jedyny syn księcia Michała (1815-1889), prezesa Izby Obrachunkowej w Warszawie i Felicji z Lewkowiczów (ur. ~1824)Matka właściwie nazywała się Franciszka Felicja z Lewkowiczów Połubińska, lecz używała drugiego imienia. Jan był prawdopodobnie jedynym synem Połubińskich. Oprócz niego mieli co najmniej jedną córkę – Felicję Michalinę, po mężu Monwid-Białozor (1857-1921). Portrety Michała i Felicji Połubińskich z roku 1847 znajdują się w Muzeum Warszawy (mal. Johann Theodor Goldstein).. Połubińscy byli rodem książęcym. Ciężko ranny Jan Połubiński nazajutrz po bitwie pod Małogoszczem trafił do dworu w Rudzie. Przez wiele tygodni rannym opiekowała się Aniela oraz inni domownicy, a do usunięcia kuli sprowadzono lekarza z Kielc. Anieli pomagał rzeczywisty kucharz imieniem Szczepan. Po wielu miesiącach rannego odnalazła tam matka, księżna Felicja Połubińska.