Językowy obraz świata (JOS) – centralne pojęcie językoznawstwa ukierunkowanego etnolingwistycznie (zwłaszcza słowiańskiego), powiązane fundamentalnie z lingwistyką kognitywną. Koncepcja ta ma wieloletnią historię i złożony rodowód. Początki tezy o językowym obrazie świata sięgają czasów Marcina Lutra.
Problem ten teoretycznie i filozoficznie na gruncie nauki niemieckiej sformułował w XVIII i XIX wieku J. G. Hamann. Twierdził, że: „Język na poglądy – a poglądy na język wydają się mieć wpływ oraz że każdy język wymaga pewnego właściwego sposobu myślenia oraz realizuje określone sobie tylko charakterystyczne upodobania”Anusiewicz J., Problematyka językowego obrazu świata w poglądach niektórych językoznawców i filozofów niemieckich XX wieku, [w:] Językowy obraz świata, pod red. J. Barmińskiego, Lublin 1999, s. 263.. Z kolei J. G. Herder, który twierdził, że: „Każdy naród ma własny rezerwuar myśli, które się stały znakami, tym rezerwuarem jest jego język: jest to rezerwuar, do którego wnosiły swój wkład stulecia – jest to skarbiec myśli całego narodu”Tamże.. Jednakże podstawowe założenia i definitywny kształt tezy o JOS sformułował W. Humboldt, twierdząc że języki są środkami do odkrywania prawd dotychczas nie poznanych, czyli charakteryzują się różnorodnością samych sposobów oglądu świataTamże, s.