Cwel, cwer, poszkodowany – obraźliwe pojęcie używane w gwarze więziennej, degradujące określenie osoby zmuszanej w więzieniach do odbywania stosunków seksualnych z innymi współwięźniami i wykluczoną przez to z kategorii grypsujących.

Historia i rozwój Pierwotnie (prze)cwelenie oznaczało tylko fizyczne zgwałcenie. Potem cwelenie rozszerzono m.in. na: obelgi; dotknięcie lub poklepanie szczotką (lolą) lub ścierką do podłogi; dotknięcie ręką muszli klozetowej, również umieszczenie w niej głowy i spłukanie wody; poniżanie, m.in. oddawanie moczu na przecwelonego czy wkładanie kołka do odbytu.

Synonimami cwela są: parówa, ciota, padalec, rura, dupka, kurwa, druciara, pipka.

Kategorie cwelów Cwelów można podzielić na kategorie: osoby zachowujące się prowokacyjnie (zalecające się, obnażające), poszukujący partnera seksualnego, osoby oddające się za korzyści materialne, które oczekują zwłaszcza od git-człowieka ochrony fizycznej i pełnią drobne posługi takie jak pranie, zmywanie, cerowanie, osoby o określonych cechach somatycznych, predyspozycjach psychofizycznych, osoby skazane za zgwałcenie, wykorzystywanie seksualne dzieci itp.