Sofroniusz Jerozolimski (, ; ur. ok. 560 w Damaszku, zm. 11 marca 638) – patriarcha Jerozolimy, święty katolicki i prawosławny, biskup, pisarz chrześcijański.
Życiorys Współcześnie utożsamia się postać Sofroniusza Jerozolimskiego z Sofroniuszem Sofistą. W rodzinnym Damaszku nauczał retoryki, lecz później powędrował do Palestyny, by rozpocząć życie mnisze. Przebywał w Nowej Ławrze, potem w klasztorze św. Teodozjusza. W towarzystwie przyjaciela Jana Moschosa odwiedził mnichów w Egipcie i udał się do Rzymu. Dalszą działalność i zaangażowanie w spory teologiczne nastąpiły po jego powrocie na Wschód (po śmierci Moschosa w 619 roku). Patriarcha Jerozolimy w latach 634–638.
Autor 23 zachowanych ód o treści dogmatycznej pisanych anakreontykami oraz kazań, m.in. o tematyce mariologicznej. Jego twórczość hagiograficzna obejmuje m.in. żywoty Egipcjan śś. Jana i Cyrusa (Enkominion). Z Janem Moschosem był współautorem dzieła „Żywot Jana Jałmużnika”. Jako jeden z pierwszych sprzeciwił się nauczaniu patriarchy Konstantynopola Sergiusza, który, pragnąc zażegnać spór o monoenergizm, sformułował teorię monoteletyzmu – jednej woli Jezusa Chrystusa. Był autorem Synodica (633 lub 634) i Florilegium.