Nieróbka czarniawa (Tetramorium atratulum) – gatunek mrówek z podrodziny Myrmicinae, należący do rodzaju Tetramorium. Jest wyspecjalizowanym pasożytem społecznym, królowe i samce spotykane są w gniazdach mrówek gospodarzy z rodzaju murawka (Tetramorium). Nazwa łacińska rodzaju odzwierciedla brak kasty robotnic (gr. – robotnik, – przedrostek oznaczający brak czegoś).
Występowanie Gatunek holarktyczny, występuje w Europie, południowej części Niziny Zachodniosyberyjskiej i na Kaukazie oraz w Ameryce Północnej, dokąd została zawleczona razem z gospodarzami, Tetramorium caespitum. W przeciwieństwie do innych pasożytniczych gatunków mrówek zasięg występowania Tetramorium atratulum jest stosunkowo rozległy. W Polsce znana jest z pojedynczych stanowisk: Gdańska-Sobieszewa, Borów Tucholskich, okolic Łącka i Gostynina, Wyżyny Łódzkiej, Niziny Sandomierskiej, Małych Pienin. Rzadka w całym zasięgu występowania, figuruje w Czerwonej księdze gatunków zagrożonych jako narażona na wyginięcie.