Czarna Wieś (początkowo Czarnowieża) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1919–1927 na Białostocczyźnie. Siedzibą gminy było osiedle kolejowe Czarna Wieś (obecnie jest to miasto Czarna Białostocka).
Kontekst historyczny
I wojna światowa
Gminę Czarna Wieś utworzono podczas I wojny światowej w powiecie sokólskim, na terenie okupowanej przez Niemców części rosyjskiej guberni grodzieńskiej, czyli Ober-Ostu (w okręgu Białystok). Gmina Czarna Wieś z siedzibą w osiedlu kolejowym Czarna Wieś powstała: z części zniesionej gminy Kamionka (ros. Каменковская волость) z siedzibą w Janowszczyźnie – Mochnacz, Polanki i Rogoziński Most). z części gminy Czarna Wieś (ros. Черновесская волость) z siedzibą w Czarnej Wsi (Kościelnej) – Czarna Wieś-Stacja, Buksztel, Wodokaczka, Zapiecki, Jackie Tartaki i Greńskie. Równcześnie gminę Czarna Wieś (Kościelna) włączono do powiatu białostockiego (z powodu jej dużo bliższego położenia względem Białegostoku aniżeli Sokółki) natomiast nowa gmina Czarna Wieś (Stacja) pozostała w powiecie sokólskim. Ponieważ obie gminy Czarna Wieś znajdowały się odtąd w dwóch różnych powiatach, zmniejszyło to ryzyko pomyłki mimo posiadania tej samej nazwy.