Opłakiwanie zmarłego Chrystusa (także Chrystus zmarły, Martwy Chrystus) – obraz włoskiego malarza i rytownika Andrei Mantegni.
Temat opłakiwania zmarłego Chrystusa zaczerpnięty z Nowego Testamentu był kolejnym po motywie zdjęcia z krzyża najczęściej przedstawianym epizodem z życia i męczeńskiej śmierci Chrystusa. Według przyjętej wersji wokół ciała zmarłego pozostało siedem osób – Jan Ewangelista, Józef z Arymatei, Nikodem, Maria Magdalena oraz Maria z Nazaretu (matka Jezusa) i jej dwie siostry: Maria Kleofasowa i Maria Salome. Artyści przedstawiający scenę umieszczali na niej różną liczbę postaci. Najczęściej przedstawiano opłakujące Chrystusa kobiety lub Matkę Boską z Janem. W XV i XVI wieku obrazy takie malowali: Giotto di Bondone, Sandro Botticelli, Correggio, Hugo van der Goes, Peter Paul Rubens (obraz Złożenie do grobu z 1612 roku), Pietro Perugino (Opłakiwanie Chrystusa, 1495), Petrus Cristus (Opłakiwanie, ok. 1450) oraz Vittore Carpaccio (Przygotowanie do złożenia Chrystusa w grobie, 1510).
Podobnym motywem było przedstawienie martwego Chrystusa podtrzymywanego przez matkę lub anioły (Pietà i Pietà anielska).