Utworzono też związek kupców, tak zwany Hanse Parisienne, który szybko zaczął odgrywać znaczącą rolę w życiu miasta.

Paryż stał się też żywym ośrodkiem życia intelektualnego. Od początku XII w. ściągały tu gromady zakonników, poetów, uczonych, między innymi Wilhelm z Champeaux, Pierre Abélard czy Piotr Lombard. Scholarzy stopniowo zaczęli wspólne nauczanie, tworząc podstawy pod Uniwersytet Paryski – jeden z pierwszych średniowiecznych uniwersytetów. Uniwersytet ten nazywany był później zwyczajowo Sorboną, od jednego z kolegiów, ufundowanego przez Roberta de Sorbon w 1257 r.

Wnuk Filipa, znany z pobożności Ludwik IX, później ogłoszony świętym, zasłużył się natomiast dla życia religijnego miasta, kontynuując budowę katedry Notre Dame i wnosząc Bazylikę Saint-Denis, w której później pochowano większość królów Francji. Ludwik IX zakupił też od Republiki Weneckiej relikwię korony cierniowej Jezusa, którą umieścił w kaplicy Sainte-Chapelle na Île de la Cité, tuż obok katedry Notre Dame. Kaplicę tę, która została specjalnie wybudowana dla przechowywania relikwii, poświęcono 26 kwietnia 1248 r.

thumb|Spalenie templariuszy na stosie na Île aux Juifs