Powstanie miast w Mezopotamii (ok. 3000 p.n.e.), umożliwiło rozwój kredytów. Plony ludności były przechowywane w spichlerzach świątynnych w sposób ściśle udokumentowany. Za oddanie np. zboża do świątyni otrzymywało się glinianą tabliczkę, której można było użyć do uregulowania długów ze świątyniąDenise Schmandt-Besserat, Tokens: their Significance for the Origin of Counting and Writing.
Aby handlować z innymi krajami potrzeba było użyć środka niepowiązanego z lokalnymi świątyniami, który był ceniony przez obie strony wymiany. Takim środkiem najczęściej zostawało złoto i srebro.
Pieniądz kruszcowy – monety thumb|Moneta z Lidii – VI w. p.n.e.
W procesie rozwoju gospodarki i cywilizacji z biegiem czasu miejsce produktów konsumpcyjnych zajęły metale – najpierw nieszlachetne (brąz, miedź, żelazo), potem szlachetne (srebro, złoto, rzadziej platyna). Metale gwarantowały trwałość użytkową oraz wartość dlatego też stały się formą pieniądza. Od wprowadzenia metali (głównie szlachetnych), jako formy pieniądza wykształciło się pojęcie „pieniądz”. Od tego czasu głównymi pośrednikami wymiany były metale szlachetne, głównie srebro i złoto. O zastąpieniu towarów konsumpcyjnych, metalami zadecydowały właściwości metali.