thumb|250px|Zewnętrzna strona skrzydeł tryptyku Kuszenie św. Antoniego () – tryptyk niderlandzkiego malarza Hieronima Boscha, namalowany w ok. 1501, znajdujący się obecnie w Narodowym Muzeum Sztuki Dawnej w Lizbonie.
Należy do najlepiej zachowanych dzieł Boscha i uważany jest za najwybitniejsze jego dzieło. Zakupił go w XVI w. portugalski humanista Damião de Góis, król Manuel zaś przekazał w darze narodowi Portugalii. Malarz kilkakrotnie malował św. Antoniego. Oprócz Złotej legendy wykorzystał też zapewne Żywot św. Antoniego spisany przez jego ucznia św. Atanazego Aleksandryjskiego, którego niderlandzkie tłumaczenie ukazało się drukiem w 1480. Znanych jest kilkanaście kopii całości tryptyku lub jego fragmentów.
Obraz zaludnia mrowie ohydnych istot i rzeczy: olbrzymie owoce, ogromne ryby, potężne szczury, stwory składające się jedynie z głowy i pary nóg, hybrydy ludzko-zwierzęce, przedmioty-bestie (drzewo karmiące dziecko, amfora osadzona na łapach, ptak z czaprakiem na głowie). Autor czerpał swoje pomysły z misteriów teatralnych, alchemii, astrologii, przysłów flamandzkich oraz ówczesnych praktyk sądowniczychNajwiększe wydarzenia w historii sztuki, red. J. Marseille, N. Laneyrie-Dagen, Wrocław 1996, s. 129..